Ο ανέξοδος ακτιβισµός του twitter...Η επανάσταση δεν θα έρθει από τα κοινωνικά δίκτυα του Ιντερνετ

Οι «κοινότητες» των χρηστών των ιστότοπων κοινωνικής δικτύωσης τύπου facebook και twitter είναι έξαλλοι µε τον Μάλκοµ Γκλάντγουελ. Ο δηµοσιογράφος - «προβοκάτορας» του περιοδικού «Νιου Γιόρκερ» τούς έθιξε ανεπανόρθωτα και αυτοί έσπευσαν στα µπλογκ για να υπερασπιστούν την κοινή τους πεποίθηση ότι το µέλλον τούς ανήκει.

Το επιχείρηµα που αναπτύσσει ο Γκλάντγουελ στο «Νιου Γιόρκερ» είναι µια επίθεση στην επικρατούσα ιδέα ότι τα ον-λάιν κοινωνικά δίκτυα αντιπροσωπεύουν το µέλλον των διαδηλώσεων διαµαρτυρίας και ενδεχοµένως, σε ολοκληρωτικά κράτη, το µέλλον της επανάστασης. Στο άρθρο του στο «Νιου Γιόρκερ» αναφέρθηκε στην πιο αποτελεσµατική, ίσως, µαζική διαµαρτυρία της σύγχρονης εποχής, το αµερικανικό κίνηµα για τα δικαιώµατα του πολίτη. Και υποστήριξε πως ο ακτιβισµός αυτός, ο οποίος ήταν ριζωµένος στη δύναµη της προσωπικής φιλίας και των τοπικών εµπειριών και καθοδηγούνταν µε τη δύναµη της ιεραρχίας, δεν θα ήταν δυνατό να προκύψει από τους «ασθενείς δεσµούς» και τις «οριζόντιες» συνενώσεις που χαρακτηρίζουν τους ον-λάιν «φίλους». 

«Οι ζηλωτές των κοινωνικών µίντια θέλουν να πιστέψουµε πως το έργο του (Μάρτιν Λούθερ) Κινγκ στο Μπέρµιγχαµ της Αλαµπάµα θα ήταν απείρως ευκολότερο αν µπορούσε να επικοινωνεί µε τους οπαδούς του µέσω του facebook και έστελνε tweets από τη φυλακή», σηµειώνει ο Γκλάντγουελ, συγγραφέας των βιβλίων «Βlink», «Τipping Ρoint» και «Οutliers». «Οµως τα δίκτυα είναι άνω - κάτω. Σκεφτείτε τις ατελείωτες διορθώσεις, συζητήσεις και αναθεωρήσεις που χαρακτηρίζουν τη Wikipedia. Αν ο Μάρτιν Λούθερ Κινγκ είχε προσπαθήσει να κάνει ένα wiki-µποϊκοτάζ στο Μοντγκόµερι, θα είχε συνθλιβεί από τη δοµή της λευκής εξουσίας. Και σε τι θα χρησίµευε άραγε ένα εργαλείο ψηφιακής επικοινωνίας σε µια πόλη όπου µπορούσε κανείς να συναντήσει το 98% της µαύρης κοινότητας κάθε Κυριακή πρωί στην Εκκλησία; Αυτά που χρειαζόταν ο Κινγκ – πειθαρχία και στρατηγική – ήταν πράγµατα που δεν µπορούν να προσφέρουν τα ηλεκτρονικά κοινωνικά µίντια». Ως παράδειγµα της συγκριτικής αναποτελεσµατικότητας του ηλεκτρονικού ακτιβισµού, ο Γκλάντγουελ επικαλείται τις εικονικές οµάδες υποστήριξης κατά την κορύφωση του εµφυλίου πολέµου στο Δυτικό Σουδάν. Η σελίδα στο facebook του Συνασπισµού Σώστε το Νταρφούρ είχε 1.282.339 µέλη, σηµειώνει· και συµπληρώσει ότι η οικονοµική δέσµευση όλων αυτών στην υπόθεση που υποστήριζαν ήταν κατά µέσο όρο 15 σεντς έκαστος… Μόνο επικοινωνία. Απ’ αυτό και από άλλα παραδείγµατα ο Γκλάντγουελ καταλήγει στο εξής συµπέρασµα: πως ενώ τα κοινωνικά δίκτυα µπορεί να είναι χρήσιµα για κάποιες µορφές επικοινωνίας – για να ενηµερώνεις γνωστούς για κοινωνικά γεγονότα ή για να εντοπίσεις έναν δότη µυελού των οστών – , δεν προωθούν τη συνειδητοποιηµένη συλλογική στράτευση, η οποία κάνει τα πρόσωπα να αναλαµβάνουν δεσµεύσεις που έχουν ως αποτέλεσµα κοινωνική αλλαγή. Οι χρήστες του facebook, υποστηρίζει, δεν είναι καταληψίες ούτε µη βίαιοι ακτιβιστές, δεν είναι καν διαδηλωτές. Η φύση του µέσου τους σηµαίνει ότι µπορούν να διαµαρτύρονται µε αµελητέο προσωπικό κίνδυνο και ως εκ τούτου µε αµελητέο αποτέλεσµα. «Οι ευαγγελιστές των κοινωνικών µίντια», καταλήγει ο Γκλάντγουελ, «φαίνεται να πιστεύουν ότι ένας φίλος στο facebook είναι το ίδιο µε έναν πραγµατικό φίλο. Τα κοινωνικά δίκτυα αυξάνουν τη συµµετοχή επειδή µειώνουν τον κόπο που η συµµετοχή αυτή απαιτεί. Με άλλα λόγια, ο ακτιβισµός του facebook πετυχαίνει όχι δίνοντας κίνητρα στους ανθρώπους για να κάνουν µια πραγµατική θυσία, αλλά δίνοντάς τους κίνητρα για να κάνουν τα πράγµατα που οι άνθρωποι κάνουν όταν δεν έχουν αρκετά κίνητρα για να κάνουν µια πραγµατική θυσία». 

«Φαίνεται πως ο Γκλάντγουελ έχει υιοθετήσει την ιδέα πως τα κοινωνικά δίκτυα δεν µπορούν να χρησιµεύσουν για να διαδώσουν τον “πυρετό” της διαµαρτυρίας ούτε για να στρατολογήσουν αυτούς που έχουν αυτό τον “πυρετό”», λέει ο Κλέι Σίρκι του Πανεπιστηµίου της Νέας Υόρκης, ο χαρισµατικός «ευαγγελιστής» της ισχύος των χρηστών του Ιντερνετ. «Οµως το περίεργο είναι πως το βιβλίο που εξήγησε περισσότερο από κάθε άλλο πώς ασθενείς δεσµοί µπορούν να εξαπλώσουν το είδος του πολιτικού πυρετού για το οποίο γράφει ο Γκλάντγουελ είναι το Τipping Ρoint που έχει γράψει ο ίδιος ο Γκλάντγουελ». 

«Η τεχνολογία δεν κάνει πιο εύκολη την αγάπη»

Μπορεί η συζήτηση για την ισχύ των ηλεκτρονικών µέσων δικτύωσης να µοιάζει σαν µια µάχη µεταξύ των ελίτ των ΜΜΕ στο Μανχάταν, όµως το θέµα είναι ευρύτερο. Το «Νιου Γιόρκερ», στο οποίο γράφει ο Γκλάντγουελ, θεωρείται το πνευµατικό σπίτι ενός είδους ανάγνωσης, γραφής και στράτευσης που µπορεί να φαίνεται ότι απειλείται από τις επιφανειακές ανησυχίες του επιφανειακού «σέρφινγκ» στο Ιντερνετ. Ο Γκλάντγουελ λέει πως δεν περνάει ποτέ πολλή ώρα στο Ιντερνετ. «Τα πράγµατα που θέλω να αναζητήσω τελειώνουν γρήγορα», εξηγεί. Και διατυπώνοντας το επιχείρηµα ότι τα κοινωνικά µίντια δεν θα χρησιµεύσουν και πολύ για να αλλάξει η κοινωνία, φαίνεται να προωθεί έναν γενικότερο σκεπτικισµό για την τεχνολογική επικοινωνία: οι σχέσεις άνευ κινδύνου που προωθεί η τεχνολογία είναι η αντίθεση της αυθεντικής, περίπλοκης ανθρώπινης αλληλεπίδρασης. 

Ο διευθυντής του «Νιου Γιόρκερ» Ντέιβιντ Ρέµνικ υποστήριξε πρόσφατα πως «όσο είµαι εδώ, δεν θα αλλάξουµε αυτό που είµαστε, όσο κι αν αλλάξουν τα µέσα. Το θέµα µας είναι το διάβασµα. Η δηµοσιογραφία σε µακροσκελή µορφή … µια αίσθηση τέρψης, µια αίσθηση σοβαρότητας όταν χρειάζεται. Δεν θα παραιτηθούµε απ’ αυτά τα θεµελιώδη πράγµατα για τα οποία δεν υπάρχει τεχνολογική λύση. Η τεχνολογία θα λύσει το ενεργειακό πρόβληµα, όµως δεν θα αλλάξει και δεν µπορεί να αλλάξει τις υποκείµενες δυναµικές “ανθρώπινων” προβληµάτων: 
δεν κάνει ευκολότερο το να αγαπήσεις ή να κινητοποιηθείς ή να ονειρευτείς ή να πείσεις.

Πηγή

The Gladiator Graveyard : Documentary

Documentary:The Gladiator Graveyard 

Κίνημα Θεοδώρου Μαγκαφά

Συγγραφή : Βουγιουκλάκη Πηνελόπη (16/10/2003)
1. Ιστορικό πλαίσιο

Την περίοδο της δυναστείας των Αγγέλων η εσωτερική διάβρωση και η οικονομική δυσπραγία της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας, που είχαν ήδη αρχίσει να εκδηλώνονται μετά το θάνατο του αυτοκράτορα Βασιλείου Β΄ (976-1025), έγιναν πλέον φανερές. Οι κάτοικοι της Μικράς Ασίας, λόγω των σκληρών φορολογικών μέτρων που επέβαλε η κεντρική εξουσία, καθώς και των αυθαίρετων κατασχέσεων περιουσιών και των καταχρήσεων από κρατικούς υπαλλήλους και φοροεισπράκτορες, είχαν οδηγηθεί σε οικονομική εξαθλίωση, γεγονός που τους ώθησε στην απομάκρυνση από την Κωνσταντινούπολη.

Την ίδια περίοδο, η τοπική εξουσία εμφανιζόταν σαφώς ενισχυμένη έναντι της σχετικά αδύναμης κεντρικής, καθώς το διοικητικό σύστημα των επαρχιών στηριζόταν πλέον όλο και περισσότερο στους ντόπιους γαιοκτήμονες. Έτσι, ο Θεόδωρος Μαγκαφάς, διοικητής Φιλαδελφείας, άρχισε να αποκτά δύναμη και να συγκεντρώνει την υποστήριξη των κατοίκων της περιοχής. Οι τελευταίοι, προσδοκώντας ελάφρυνση από τα φορολογικά βάρη, προέτρεψαν τον Μαγκαφά να καταστήσει την περιοχή τους ανεξάρτητη ηγεμονία.


2. Τα στασιαστικά κινήματα του Θεοδώρου Μαγκαφά

2.1. Το κίνημα του 1188-1189

Περί το 1188 ο τοπικός αξιωματούχος και γαιοκτήμονας Θεόδωρος Μαγκαφάς (γνωστός και ως Μωροθεόδωρος), καταγόμενος από τη Φιλαδέλφεια, επιχείρησε για πρώτη φορά να εγκαθιδρύσει ανεξάρτητη ηγεμονία στην περιοχή της Φιλαδέλφειας.1 Έχοντας την υποστήριξη των κατοίκων της πόλης και του μεγαλύτερου τμήματος της Λυδίας, καθώς και τη στρατιωτική στήριξη μεγάλου αριθμού Αρμένιων εποίκων της Τρωάδος και του Σκαμάνδρου, αυτοανακηρύχθηκε αυτοκράτωρ και έκοψε αργυρό νόμισμα στο οποίο χάραξε τη μορφή του.2

Ο αυτοκράτωρ Ισαάκιος Β΄ Άγγελος (1185-1195, 1203-1204) έλαβε μέτρα εναντίον του στασιαστή, εκστρατεύοντας τον Ιούνιο του 1189 εναντίον του. Ο Ισαάκιος πολιόρκησε τον Μαγκαφά στη Φιλαδέλφεια, αλλά σύντομα η κρίσιμη κατάσταση που επικρατούσε στις βαλκανικές επαρχίες λόγω της άφιξης των στρατιωτών της Γ΄ Σταυροφορίας ανάγκασε τον αυτοκράτορα να έλθει σε συμβιβασμό με τον στασιαστή. Πιεζόμενος από τις αυτοκρατορικές δυνάμεις, ο Μαγκαφάς υποχρεώθηκε να παραιτηθεί από τον αυτοκρατορικό τίτλο και να παραδώσει τα τέκνα του ομήρους στον Ισαάκιο Β΄. Παρά ταύτα, συνέχισε να διαμένει στη Φιλαδέλφεια. Περί το 1193 ο νεοδιορισμένος δούκας του θέματος των Θρακησίων και μέγας δομέστικος Βασίλειος Βατάτζης στράφηκε εναντίον του πρώην στασιαστή, πλήττοντας τη βάση της πολιτικής του δύναμης και διασπώντας το κίνημά του. Ο Βατάτζης δωροδόκησε ορισμένους από τους οπαδούς του Μαγκαφά και συνέλαβε άλλους, υποχρεώνοντας τον Μωροθεόδωρο να εγκαταλείψει την περιοχή της Φιλαδέλφειας και να καταφύγει στους Σελτζούκους προκειμένου να αποφύγει τη σύλληψη.3

Ο νέος σουλτάνος του Ικονίου Καϊχοσρόης Α΄ (1192-1197, 1204/5-1211) αρνήθηκε να του παραχωρήσει στρατό, ωστόσο του επέτρεψε να στρατολογήσει Τουρκομάνους νομάδες ως μισθοφόρους για να διεκδικήσει και πάλι τα εδάφη που είχε αναγκαστεί να εγκαταλείψει. Έτσι, το 1195-1196 ο Μαγκαφάς επέστρεψε στα βυζαντινά εδάφη και επιδόθηκε σε σειρά επιδρομών στις περιοχές της κοιλάδας του Μαιάνδρου στη Φρυγία, των Χωνών και της Καρίας, προκαλώντας μεγάλες καταστροφές. Μάλιστα, στις Χώνες επέτρεψε στους Τουρκομάνους μισθοφόρους να λεηλατήσουν τον περίφημο ναό του αρχαγγέλου Μιχαήλ και να καταστρέψουν την ψηφιδωτή διακόσμησή του. Στα τέλη του 1196 ο νέος αυτοκράτωρ Αλέξιος Γ΄ Άγγελος (1195-1203) δωροδόκησε τον Καϊχοσρόη προκειμένου να του παραδώσει τον Μαγκαφά, με τη συμφωνία ότι δεν θα θιγόταν η σωματική του ακεραιότητα. Ο στασιαστής οδηγήθηκε στη φυλακή.4

2.2. Το κίνημα του 1204-1205

Ο Μαγκαφάς επανεμφανίσθηκε στο προσκήνιο το 1204, μετά την άλωση της Κωνσταντινούπολης από τους Λατίνους, επιχειρώντας για δεύτερη φορά να εγκαθιδρύσει ανεξάρτητη ηγεμονία στη Φιλαδέλφεια.5 Σε αυτές τις επιδιώξεις του βρήκε αντιμέτωπο τον Θεόδωρο Α΄ Λάσκαρι, αυτοκράτορα της Νίκαιας, ο οποίος προσπαθούσε την περίοδο εκείνη να επιβάλει τη νομιμότητα της διαδοχής του στη δυτική Μικρά Ασία. Ωστόσο, αυτή τη φορά ο μισθοφορικός στρατός του Μικρασιάτη στασιαστή δεν υπέστη την αποφασιστική ήττα από βυζαντινά στρατεύματα, αλλά από τις δυνάμεις του Ερρίκου της Φλάνδρας (Henri de Flandres et Hainault, 1206-1216), μετέπειτα Λατίνου αυτοκράτορα της Κωνσταντινούπολης. Σε μάχη κοντά στο Αδραμύττιον (19 Μαρτίου 1205) οι ασύντακτες δυνάμεις του Μαγκαφά διαλύθηκαν από το εκστρατευτικό σώμα των Δυτικών ιπποτών και ο ίδιος αναγκάστηκε και πάλι να τραπεί σε φυγή. Όταν ο Θεόδωρος Α΄ Λάσκαρις πληροφορήθηκε την ήττα του Μαγκαφά, προχώρησε στην ενσωμάτωση των κτήσεων του τελευταίου στο κράτος της Νίκαιας. Με τον τρόπο αυτόν έληξε οριστικά το στασιαστικό κίνημα του Θεοδώρου Μαγκαφά.

3. Συνέπειες

Τα κινήματα του Μαγκαφά, εντασσόμενα στο γενικότερο πλαίσιο των αυτονομιστικών κινημάτων που ξέσπασαν τον 11ο και τον 12ο αιώνα, συνέβαλαν στην επιδείνωση των προβλημάτων στην εσωτερική διάρθρωση του κρατικού μηχανισμού και την άμυνα απέναντι στις εξωτερικές απειλές. Εξασθενημένη πλέον και από αυτές τις εσωτερικές διασπαστικές κινήσεις, αλλά και από τις συνεχόμενες εξωτερικές επιθέσεις, η Βυζαντινή Αυτοκρατορία έπεσε το 1204 στα χέρια των Δυτικών.

Ωστόσο, ακόμα και μετά την πτώση της Κωνσταντινούπολης στους Λατίνους, το κίνημα του Θεοδώρου Μαγκαφά συνέχισε να προκαλεί προβλήματα στον Θεόδωρο Λάσκαρι. Όπως και τα άλλα αυτονομιστικά και στασιαστικά κινήματα που είχαν ξεσπάσει στις επαρχίες την περίοδο εκείνη, δυσκόλεψε το έργο του αυτοκράτορα της Νίκαιας να εδραιώσει τον έλεγχό του στη δυτική Μικρά Ασία. Η κατάσταση αυτή άλλαξε μόλις την περίοδο της βασιλείας του Ιωάννη Γ΄ Βατάτζη, ο οποίος έλαβε αυστηρά μέτρα για την ενίσχυση της κρατικής εξουσίας και τον έλεγχο της αυλικής αριστοκρατίας και των επαρχιακών αρχόντων, δύο από τους βασικούς παράγοντες γένεσης των αυτονομιστικών και στασιαστικών κινημάτων.

Σημειώσεις:
1. Ο Σαββίδης, Α.Γ.Κ., Βυζαντινά στασιαστικά και αυτονομιστικά κινήματα στα Δωδεκάνησα και τη Μικρά Ασία, 1189-1240 μ.Χ.: Συμβολή στη μελέτη της υστεροβυζαντινής προσωπογραφίας και τοπογραφίας την εποχή των Αγγέλων, των Λασκαρίδων της Νίκαιας και των Μεγαλοκομνηνών του Πόντου (Αθήνα 1987), σελ. 174, υποστηρίζει ότι η πρώτη προσπάθεια του Θεοδώρου Μαγκαφά να επιβληθεί ως ανεξάρτητος ηγεμών στη Φιλαδέλφεια σημειώθηκε τη χρονική περίοδο 1189-1190.

2. Ένας θησαυρός αργυρών νομισμάτων που βρέθηκε στην Αφροδισιάδα της Καρίας αποδίδεται από τον Hendy, M.F., Studies in the Byzantine Monetary Economy c. 300-1450 (Cambridge 1985), σελ. 438, υποσ. 302, στον Θεόδωρο Μαγκαφά, ενώ ο Pochitonov, E., “Théodore-Pierre Asène ou Théodore Mancaphas?”, Byzantinoslavica 42 (1981), σελ. 52-57, τα αποδίδει στον Βούλγαρο ηγεμόνα Πέτρο Ασάν.

3. Ο Σαββίδης, Α.Γ.Κ., Βυζαντινά στασιαστικά και αυτονομιστικά κινήματα στα Δωδεκάνησα και τη Μικρά Ασία, 1189-1240 μ.Χ.: Συμβολή στη μελέτη της υστεροβυζαντινής προσωπογραφίας και τοπογραφίας την εποχή των Αγγέλων, των Λασκαρίδων της Νίκαιας και των Μεγαλοκομνηνών του Πόντου (Αθήνα 1987), σελ. 175, υποστηρίζει ότι ο Βασίλειος Βατάτζης εστάλη εναντίον του στασιαστή στις αρχές του 1190. Την ίδια άποψη υποστηρίζει και ο Cheynet, J.-C., “Philadelphie, un quart de siècle de dissidence, 1182-1206”, στο Philadelphie et autres études (Byzantina Sorbonensia 4, Paris 1984), σελ. 47.

4. Ο Cheynet, J.-C., Pouvoir et contestations à Byzance (963-1210) (Byzantina Sorbonensia 9, Paris 1990), σελ. 135, υποστηρίζει ότι ο Θεόδωρος Μαγκαφάς φυλακίστηκε την περίοδο εκείνη, ενώ τοποθετεί χρονικά την αποφυλάκισή του το έτος 1200. Την άποψη του Cheynet για φυλάκιση του στασιαστή ακολουθεί και ο Brand, C.M., “Mankaphas, Theodore”, στο Kazhdan, A. (ed.), The Oxford Dictionary of Byzantium 2 (New York – Oxford 1991), σελ. 1286.

5. O Angold, M., A Byzantine Government in Exile: Government and Society under the Lascarids of Nicaea (1204-1261) (Oxford 1975), σελ. 61, υποστηρίζει ότι ο Μαγκαφάς είχε γίνει κύριος της Φιλαδέλφειας την άνοιξη του 1205 και ότι συνεργαζόταν στις στρατιωτικές του επιχειρήσεις εναντίον των Λατίνων με τον Κωνσταντίνο Λάσκαρι, αδελφό του Θεοδώρου Α'. Αντίθετα, ο Οικονομίδης, Ν., « Η Δ' Σταυροφορία και η Άλωση της Κωνσταντινουπόλεως, 1204», στο Ιστορία του Ελληνικού Έθνους 9 (Αθήνα 1980), σελ. 39, υποστηρίζει ότι ο Θεόδωρος Μαγκαφάς κατόρθωσε, με τη συμπαράσταση των Φιλαδελφέων, να ανακηρυχθεί ανεξάρτητος δυνάστης για δεύτερη φορά το 1203.

Για παραπομπή: Βουγιουκλάκη Πηνελόπη, «Κίνημα Θεοδώρου Μαγκαφά», 2003,
Εγκυκλοπαίδεια Μείζονος Ελληνισμού, Μ. Ασία
URL:

Ποιος δολοφόνησε τον Τζορτζ Πολκ; (Θεσσαλονίκη Μάϊος 1948)

Του Γιάννη Ράγκου

Οι Βρετανοί και η Intelligence Service

Η πιο διαδεδομένη εκδοχή, μετά την αποκάλυψη της σκευωρίας σε βάρος του Στακτόπουλου, είναι πως οι οργανωτές και οι δράστες της δολοφονίας είναι Βρετανοί. Κύριος υποστηρικτής της ήταν ο δημοσιογράφος Κ. Χατζηαργύρης, ο οποίος στο βιβλίο του «Η υπόθεση Πολκ – Ο ρόλος των ξένων υπηρεσιών στην Ελλάδα» αναφέρει ότι «η παξ μπριτάνικα κατέρρεε τότε στην Ανατολική Μεσόγειο. Οι Άγγλοι είχαν διωχτή από την Ελλάδα και την Τουρκία. Έβλεπαν πως στόχος των Αμερικανών ήταν το πετρέλαιο. Φυσικά, ήταν αντικομμουνιστές και οι δύο. Μα είχαν και τις πολύ έντονες διαφορές τους, (…) που τότε, το 1948, προκάλεσαν δύο μυστηριώδεις φόνους, περίπου ταυτόχρονα, του Ουάσον στην Ιερουσαλήμ, του Πολκ στη Θεσσαλονίκη. Φόνους υπολογισμένους να φέρουν δυσκολίες σ’ όλους, τους αμερικανούς, την επίσημη Ελλάδα, μα και το σοσιαλιστικό κόσμο επίσης, που τότε οι σχέσεις του με την Αγγλία ήταν εξαιρετικά τεταμένες».


Την εκδοχή αυτή ενισχύει το γεγονός πως ο τελευταίος άνθρωπος που είδε ζωντανό τον Πολκ ήταν ο προϊστάμενος του Τμήματος Τύπου του Βρετανικού Γενικού Προξενείου στη Θεσσαλονίκη (και σύμφωνα με ορισμένες πηγές πράκτορας της Intelligence Service) Ράντολ Κόουτ, καθώς και το γεγονός ότι κατά τη νεκροτομή του πτώματος του Πολκ βρέθηκαν στο στομάχι του υπολείμματα γεύματος αποτελούμενο από αστακό και μπιζέλια, κάτι που όπως αναφέρει ο Κ. Χατζηαργύρης αποτελεί κλασική αγγλοσαξονική κουζίνα! Αξίζει να σημειωθεί, εδώ, ότι το στοιχείο βάρυνε σημαντικά στο κατηγορητήριο, αφού σύμφωνα με αυτό το βράδυ του φόνου ο Πολκ συνάντησε τους μετέπειτα δολοφόνους του (Στακτόπουλο κ.α.) στο εστιατόριο «Λουξεμβούργο» όπου έφαγε το συγκεκριμένο γεύμα. Μόνο που εκείνη τη μέρα το εστιατόριο δεν σέρβιρε τέτοιο φαγητό, γεγονός που απεκρύβη σε όλα τα στάδια της προανακριτικής, ανακριτικής και δικαστικής διαδικασίας.

Επιπλέον, σημαντικά ερωτηματικά αφήνει το γεγονός πως ο Κόουτ έφυγε αιφνιδιαστικά από τη Θεσσαλονίκη στις 13 Μαΐου (δηλαδή, πριν από την αποκάλυψη του πτώματος του Πολκ) και αργότερα μετατέθηκε στο Όσλο της Νορβηγίας, ενώ μετά την αναχώρησή του από την πόλη το γραφείο πληροφοριών του βρετανικού προξενείου έκλεισε και έκτοτε δεν λειτούργησε ποτέ ξανά.

Σύμφωνα με τον δημοσιογράφο, η δολοφονία σχεδιάστηκε, οργανώθηκε και εκτελέστηκε στην Θεσσαλονίκη, ο στόχος δεν ήταν ο Πολκ προσωπικά, αλλά κάποιος δημοσιογράφος με τις δικές του… προδιαγραφές (απλώς ο Πολκ έπεσε στην παγίδα), ενώ ο Κόουτ ήταν ο μόνος που είχε συμφέρον και δυνατότητα να το κάνει.

Οι Αμερικανοί

Το 1992 ο δημοσιογράφος-ερευνητής Φ. Οικονομίδης στο βιβλίο του «Πόλεμος, διείσδυση και προπαγάνδα», μετά από έρευνα που πραγματοποίησε σε αρχεία των ΗΠΑ, της Μεγάλης Βρετανίας, της Γαλλίας, της πρώην Σοβιετικής Ένωσης, αλλά και σε ελληνικές πηγές, υποστήριξε σθεναρά την άποψη πως πίσω από τη δολοφονία κρύβονται οι Αμερικανοί «σε συνεργασία με τμήματα του ελληνικού και βρετανικού κατεστημένου». Ο συγγραφέας κατονομάζει ως οργανωτή της δολοφονίας του Πολκ τον αμερικανό συνταγματάρχη Χάρβει Σμιθ, στρατιωτικό ακόλουθο της πρεσβείας των ΗΠΑ στην Αθήνα, ο οποίος ταξίδευσε με τον δημοσιογράφο από την Αθήνα και τον έπεισε να καταλύσει στο ξενοδοχείο «Αστόρια» της Θεσσαλονίκης (και όχι στο «Κοσμοπολίτ», όπως εκείνος είχε αρχικώς σχεδιάσει), το οποίο εκείνη την περίοδο αποτελούσε το κύριο κατάλυμα Ελλήνων και Αμερικανών αξιωματικών και φυλάσσονταν νυχθημερόν από άντρες της ΕΣΑ.

Κατά τον Φ. Οικονομίδη, οι κύριοι λόγοι της δολοφονίας είναι τέσσερις: Πρώτον «στις αρχές του 1948 η αμερικανική ηγεσία προσδιόρισε την Ελλάδα του εμφυλίου πολέμου σαν τον ‘πειραματικό σωλήνα’ (test tube) όπου θα μπορούσε να επωασθεί και ν’ αναπτυχθεί ένα παγκόσμιο αντικομμουνιστικό μοντέλο (…). Το αμερικανικό πολιτικο-στρατιωτικό κατεστημένο αποφάσισε να ρίξει όλο του το βάρος στον ελληνικόν εμφύλιο πόλεμο, με αποκλειστικό στόχο την με κάθε θυσία νίκη των κυβερνητικών δυνάμεων. Αυτή η νίκη θ’ αποτελούσε την πρώτη επίδειξη δύναμης των ΗΠΑ στο μεταπολεμικό κόσμο και σαφή προειδοποίηση προς το κομμουνιστικό στρατόπεδο (…) Αντιθέτως, ο Τζορτζ Πολκ επεδίωκε την προώθηση μιας ειρηνικής διευθέτησης του ελληνικού προβλήματος (σ.σ.: μια συνέντευξη του Μ. Βαφειάδη στο CBS -που άκουγαν περίπου 25 εκ. ακροατές- με προτάσεις «ειρήνευσης και συμφιλιώσεως» είναι πιθανό να γινόταν ευνοϊκά δεκτή από την κοινή γνώμη και το Κογκρέσο στις ΗΠΑ, κάτι που θα δυσχέραινε τα σχέδια της αμερικανικής κυβέρνησης). Δεύτερον, «και το αντίπαλο σοβιετικό στρατόπεδο επικέντρωνε, για διαφορετικούς λόγους, την προσοχή του πάνω στις ελληνικές εξελίξεις, έτσι που η Ελλάδα έμπαινε στο στόχαστρο της παγκόσμιας προσοχής». Τρίτον, «η Θεσσαλονίκη ήταν η πρωτεύουσα (…) μιας μεγάλης περιοχής που συνόρευε με τρεις διαφορετικές χώρες του σοβιετικού μπλοκ, τη Γιουγκοσλαβία, τη Βουλγαρία και την Αλβανία. (…) Η Β. Ελλάδα ήταν το κρίσιμο σημείο μιας ενδεχόμενης γενικευμένης ένοπλης σύγκρουσης στα Βαλκάνια, αλλά και το μεγάλης στρατηγικής σημασίας γεωγραφικό σημείο για τη διείσδυση και ανάπτυξη της προπαγάνδας ενός αμερικανικού δικτύου με κατεύθυνση τις ‘Λαϊκές Δημοκρατίες’ των Βαλκανίων. Αλλά η περιοχή της Β. Ελλάδας ήταν την ίδια στιγμή και το ασθενές σημείο της δυτικής επιρροής, γιατί είχε μια μεγάλης έκτασης συνοριακή γραμμή, που σε περίπτωση πολέμου δεν θα μπορούσε να κρατηθεί εύκολα». Και τέταρτον, επειδή «εδώ ήταν και το πιο πρόσφορο σημείο (…) να δοθεί ένα υποδειγματικό, παραδειγματικό και προειδοποιητικό χτύπημα προς το δημοσιογραφικό κόσμο, εκείνον τουλάχιστον που αρνείτο να ακολουθήσει τη νέα αμερικανική παγκόσμια πολιτική του ψυχρού πολέμου στη Σοβιετική Ένωση».

Έλληνες παρακρατικοί

Η βραβευμένη Αμερικανίδα δημοσιογράφος Κάτι Μόρτον (Kati Marton), εξέδωσε το 1990 το βιβλίο «The Polk Conspiracy», στο οποίο επικαλούμενη απόρρητα έγγραφα της CIA, του αμερικανικού υπουργείου Εξωτερικών και του αμερικανικού υπουργείου Δικαιοσύνης, υποστηρίζει πως φυσικός αυτουργός της δολοφονίας ήταν ένας παρακρατικός από τον Πειραιά και ηθικός αυτουργός ο τότε υπουργός Εξωτερικών και αρχηγός του Λαϊκού Κόμματος Κωνσταντίνος Τσαλδάρης.

Σύμφωνα με αυτό το «σενάριο», λίγο καιρό πριν από τη δολοφονία του, ο Πολκ έλαβε ένα ανώνυμο γράμμα από υπάλληλο της αμερικανικής τράπεζας Chase National Bank στο οποίο υπήρχαν στοιχεία πως ο Τσαλδάρης υπεξαιρούσε χρήματα της αμερικανικής βοήθειας και τα τοποθετούσε σε προσωπικό του λογαριασμό στην εν λόγω Τράπεζα. Ο Πολκ συνάντησε τον Τσαλδάρη και του ανέφερε το θέμα, λέγοντάς του πως τυχόν αποκάλυψη του θέματος θα του στερούσε την εξουσία, ενώ σχετικές αναφορές (χωρίς να κατονομάζει το πρόσωπο) είχε κάνει και σε συναδέλφους του. Τότε, δόθηκε εντολή στον Πειραιώτη Μιχάλη Κουρτέση να ανέβει στην Θεσσαλονίκη και με τη σύμπραξη κάποιου ντόπιου εκτελεστή να δολοφονήσει τον Αμερικανό δημοσιογράφο.

Για να στηρίξει την άποψή της, η Κ. Μόρτον επικαλείται στοιχεία από την έκθεση που συνέταξε το 1952 ο αμερικανός αντισμήναρχος (ελληνικής καταγωγής) Τζέιμς Κέλις, βοηθός του συμβούλου της «επιτροπής Λίπμαν» Γ. Ντόνοβαν. Ο Τζ. Κέλις είχε εργαστεί στην υπόθεση για περίπου 45 ημέρες (τον Μάιο και τον Ιούνιο του 1948), διάστημα στο οποίο όπως σημειώνει ο ίδιος «συμπλήρωσα μια λίστα με 10 υπόπτους. Σ΄ αυτή τη λίστα υπήρχαν μερικοί αξιωματούχοι της ελληνικής κυβέρνησης». Η Μόρτον σε μεταγενέστερες συνεντεύξεις της δήλωσε πως στη λίστα αυτήν βρισκόταν και το όνομα του Τσαλδάρη, ενώ υποστηρίζει -όπως και αρκετοί άλλοι μελετητές- ότι όταν ο Τζ. Κέλις έφτασε κοντά στην αλήθεια, τότε ο προϊστάμενός του Γ. Ντόνοβαν φρόντισε να τον απομακρύνει.


Ακόμα, την εκδοχή που υποστηρίζει η Μόρτον ενισχύει και η μεταγενέστερη μαρτυρία της συζύγου του Πολκ, Ρ. Κοκκώνη, η οποία αναφέρει πως ο άνδρας της είχε ανησυχίες μετά τη συνάντησή του με τον Τσαλδάρη και ότι συχνά δεχόταν απειλές από «δεξιούς».

Στη δράση Ελλήνων, παρακρατικών και μη, καθώς και Αμερικανών αξιωματούχων στην Ελλάδα, που έκαναν λαθρεμπόριο προϊόντων τα οποία προέρχονταν από την αμερικανική βοήθεια, αποδίδουν τη δολοφονία του Πολκ και οι συγγραφείς Ηλ. Βλάντον και Ζ. Μέτγκερ στο βιβλίο τους «Who killed George Polk?» Χωρίς να αποκλείουν άλλες πιθανές εκδοχές, οι συγγραφείς αναφέρουν ότι ο Πολκ είχε ανακαλύψει αρκετά στοιχεία για το κύκλωμα αυτό, άλλωστε σε πολλές ανταποκρίσεις του από την Ελλάδα είχε κάνει λόγο για «διεφθαρμένους κυβερνητικούς αξιωματούχους, που κλέβουν ασύστολα τη βοήθεια που στέλνουν οι Αμερικανοί στον ελληνικό λαό (…)» Έτσι, ανέβηκε στην Θεσσαλονίκη προκειμένου να αναζητήσει και να συναντήσει κάποιους από τους παρακρατικούς αυτούς (σ.σ.: στην εκδοχή αυτή, η επιθυμία του για μια συνέντευξη με τον Μ. Βαφειάδη, είχε περάσει σε εκείνη τη φάση σε δεύτερη μοίρα) κι όταν τους βρήκε εκείνοι τον πήγαν στην ταβέρνα «Πίνδος» στην περιοχή της Νέας Κρήνης. Ιδιοκτήτης της ταβέρνας ήταν ο Ζήσης Νίκτσας, μικροαπατεώνας και παλαιότερα καταχραστής δημοσίου χρήματος, ο οποίος ήταν ενταγμένος σε μια παρακρατική ομάδα και κυκλοφορούσε σχεδόν πάντα ένοπλος. Σύμφωνα με το «σενάριο» αυτό, οι παρακρατικοί πρόσφεραν στον Πολκ γεύμα από αστακό και μπιζέλια (στην περιοχή υπήρχαν πολλοί αστακοί, που αποδεδειγμένα δεν έλειπαν από το «μενού» της ταβέρνας) και όταν κατάλαβαν πόσα γνώριζε σχετικά τον δολοφόνησαν, μετέφεραν το πτώμα του με μια βάρκα στα ανοικτά του λιμανιού και εκεί το πέταξαν στη θάλασσα. Δεν είναι βέβαιο ότι τον φόνο διέπραξε ο Νίκτσας, ωστόσο ήταν σίγουρα συνεργός. Κατόπιν, οι δολοφόνοι ενημέρωσαν την τοπική ηγεσία της Χωροφυλακής (με την οποία είχαν στενούς δεσμούς), η οποία βρήκε την ευκαιρία να «στήσει» τη θεωρία των κομμουνιστών δραστών. Πριν την αποκάλυψη του πτώματος, το δωμάτιο του Πολκ παραβιάστηκε, κλάπηκαν χαρτιά, έγγραφα και φάκελοι με σημειώσεις του για το θέμα του λαθρεμπορίου, ενώ πλαστογραφήθηκε και η υπογραφή του σε επιστολή που φέρεται να ετοιμαζόταν να στείλει στους προϊσταμένους στο CBS (εμφανίστηκε, αργότερα, κατά τη διάρκεια της δίκης), στην οποία υποτίθεται πως δήλωνε την επιθυμία του να πάει «στο βουνό» για να συναντήσει τον Μ. Βαφειάδη.

Μέση Ανατολή και Σοβιετικοί

Στα μέσα της δεκαετίας του 1980, ο σκηνοθέτης Γρ. Γρηγοράτος πραγματοποίησε (με συνεργάτες) έρευνα 2,5 ετών για τις ανάγκες της ταινίας-ντοκιμαντέρ του «Ο φάκελος Πολκ στον αέρα». Στην ταινία, μεταξύ άλλων, αναφέρεται το στοιχείο πως ίσως ο Πολκ δολοφονήθηκε από πράκτορες κάποιας άλλης δύναμης (όχι Βρετανούς ή Αμερικανούς, δηλαδή) εξαιτίας ενός βιβλίου (με τίτλο: «Το μωσαϊκό της Μέσης Ανατολής») που ετοίμαζε για την περιοχή (και τα πετρέλαια) της Μέσης Ανατολής -ο Πολκ προτού έρθει στην Ελλάδα, κάλυπτε το θέμα της πετρελαϊκής διαμάχης στο χώρο του Ιράν και αργότερα τον πόλεμο μεταξύ Ισραηλινών και Αράβων- και στο οποίο (φέρεται ότι) θα έκανε σημαντικές αποκαλύψεις.


Ακόμα, ο Στ. Ξύδης, καθηγητής στο Hunter College του Πανεπιστημίου της Νέας Υόρκης, σε άρθρο του στο περιοδικό «Southern Europe (L’ Europe du Sud)» (τομ. 2, αριθ. 2 [1975]), διατυπώνει την (εξαιρετικά δύσκολο να τεκμηριωθεί) άποψη πως τον Πολκ δολοφόνησε πράγματι ο Κόουτ, ώστε να εκτεθούν οι Αμερικανοί, μόνο που ο Κόουτ ήταν στην πραγματικότητα πράκτορας των Σοβιετικών και στενός συνεργάτης του επίσης διπλού πράκτορα Βρετανού Κιμ Φίλμπι, ο οποίος εκείνη την εποχή βρισκόταν στην Κωνσταντινούπολη. Κατά τον συντάκτη του άρθρου, το σχέδιο εξυφάνθηκε στην Κωνσταντινούπολη (ο Φίλμπι είχε συναντήσει εκεί τον Πολκ σε κάποιο από τα ταξίδια του δεύτερου) και εκτελέστηκε στη Θεσσαλονίκη, ώστε οι Σοβιετικοί να εκθέσουν ταυτόχρονα τους Βρετανούς και τους Αμερικανούς!

Περισσότεροι παράγοντες

Τέλος, μια άποψη που έχει διατυπωθεί από ορισμένους ερευνητές και κυρίως τον Έντμουντ Κήλυ στο βιβλίο του «Φόνος στον Θερμαϊκό» κάνει λόγο για τη συνέργεια περισσότερων του ενός παραγόντων στη διάπραξη του εγκλήματος. Χωρίς να γίνεται σαφής αναφορά στον ενδεχόμενο δράστη, ο Εντ. Κήλυ γράφει χαρακτηριστικά: «Αυτό που φαίνεται να συνέβη στην υπόθεση Πολκ είναι ότι άνθρωποι (σ.σ.: κυβερνητικοί αξιωματούχοι της Ελλάδας, αστυνομικοί, Έλληνες και ξένοι στρατιωτικοί, διπλωμάτες, μυστικές υπηρεσίες, ανεξάρτητοι ερευνητές κ.α.) από διαφορετικές χώρες (σ.σ.: την Ελλάδα, τις ΗΠΑ και τη Μεγάλη Βρετανία), ταγμένοι αντικομμουνιστές κι επίσης ένθερμοι υποστηρικτές της μυστικής δράσης (…), συνεργάστηκαν την κατάλληλη στιγμή για να προωθήσουν, στο όνομα του συλλογικού εθνικού συμφέροντος, μια λύση που καταστρώθηκε μέχρι την τελευταία λεπτομέρεια κρυφά (…) και η οποία επέβαλε μια καθολική συμφωνία ότι δεν αρκούσε ο πρόθυμος παραμερισμός της καχυποψίας για να σταθεί η λύση, αλλά επιπλέον απαιτούσε και τον πρόθυμο παραγνωρισμό των ατομικών δικαιωμάτων και έναν συνεργάσιμο Τύπο για να επιβληθεί (…) Τι ήταν αυτό που επέτρεψε στις ανομοιογενείς αυτές αρχές να συνεργαστούν τελικά στην προώθηση μιας απεχθούς λύσης σε ένα προβληματικό έγκλημα και μετά να κουκουλώσουν αυτή τη λύση, ώστε να παραμείνει λίγο-πολύ συγκαλυμμένη επί χρόνια; (…) Μέρος της απάντησης πρέπει να είναι το γεγονός ότι οι τρεις χώρες είχαν μια κοινή αντίληψη περί εθνικού συμφέροντος απέναντι σε έναν κοινό εχθρό. (…) Ένα άλλο μέρος της απάντησης (…) έγκειται στη σύγκλιση των προκατειλημμένων και μεροληπτικών απόψεων που εισήγαγαν στην υπόθεση Πολκ οι διάφορες υπηρεσίες. Από την ελληνική πλευρά, οι περισσότεροι από τους συμμετέχοντες ταύτιζαν τον πατριωτισμό με τον αντικομμουνισμό (…)˙ από την αμερικανική πλευρά, με ανάλογο τρόπο, οι περισσότεροι αξιωματούχοι ταύτιζαν το εθνικό τους συμφέρον με τον αντικομμουνισμό (…). Και ο ψυχρός πόλεμος είχε αρχίσει, εδώ και λίγο καιρό, να επηρεάζει και τους βρετανούς με συναφή τρόπο, αν και στο εσωτερικό τους μέτωπο υπήρχε ίσως μεγαλύτερος διχασμός (…)».

Επίλογος

Στη μνήμη του Τζ. Πολκ, ήδη από το 1949 το Long Island University στη Νέα Υόρκη καθιέρωσε τα ομώνυμα δημοσιογραφικά βραβεία (George Polk Award), τα οποία θεωρούνται από τα σημαντικότερα του είδους τους στις ΗΠΑ και με τα οποία έχουν βραβευτεί μερικοί από τους σπουδαιότερους αμερικανούς δημοσιογράφους του έντυπου και ηλεκτρονικού Τύπου.

Σήμερα, η υπόθεση παραμένει ουσιαστικώς ανοικτή. Παρά τα στοιχεία που έχουν έρθει, εν τω μεταξύ, στο φως, καμιά θεωρία δεν δείχνει ακαταμάχητη, έστω κι αν κάποιες από αυτές μοιάζει να πλησιάζουν περισσότερο στην αλήθεια. Σε κάθε περίπτωση, η «υπόθεση Πολκ» αποτελεί στις μέρες μας ένα από τα μεγαλύτερα (πολιτικά και ποινικά) αινίγματα του μεταπολεμικού κόσμου.

Ενδεικτική βιβλιογραφία

1. Γρηγόρης Στακτόπουλος: ΥΠΟΘΕΣΗ ΠΟΛΚ – Η ΠΡΟΣΩΠΙΚΗ ΜΟΥ ΜΑΡΤΥΡΙΑ (δεύτερη έκδοση), εκδ. Γνώση, Αθήνα 1988

2. Κώστας Χατζηαργύρης: Η ΥΠΟΘΕΣΗ ΠΟΛΚ, Ο ΡΟΛΟΣ ΤΩΝ ΞΕΝΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ, εκδ. Ειρήνη, Αθήνα 1988

3. Kati Marton: THE POLK CONSPIRACY (MURDER AND COVER-UP IN THE CASE OF CBS NEWS CORRESPONDENT GEORGE POLK), εκδ. Farrar, Straus & Giroux, ΗΠΑ 1990

4. Έντμουντ Κήλυ: ΦΟΝΟΣ ΣΤΟΝ ΘΕΡΜΑΪΚΟ (ΥΠΑΤΟΙ, ΠΡΑΙΤΩΡΕΣ ΚΑΙ ΤΥΠΟΣ ΣΤΗΝ ΥΠΟΘΕΣΗ ΠΟΛΚ), εκδ. Γνώση, Αθήνα 1991

5. Φοίβος Οικονομίδης: ΠΟΛΕΜΟΣ, ΔΙΕΙΣΔΥΣΗ ΚΑΙ ΠΡΟΠΑΓΑΝΔΑ, εκδ. Ορφέας, Αθήνα 1992

6. Κώστας Παπαϊωάννου: ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΔΟΛΟΦΟΝΙΑ (ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ ’48) – ΥΠΟΘΕΣΗ ΤΖΩΡΤΖ ΠΟΛΚ, εκδ. Το Ποντίκι, Αθήνα 1993

7. Elias Vlanton with Zak Mettger: WHO KILLED GEORGE POLK? THE PRESS COVERS UP A DEATH IN THE FAMILY, εκδ. Temple University Press, Φιλαδέλφεια (ΗΠΑ) 1996

*Το άρθρο αυτό δημοσιεύτηκε για πρώτη φορά στο περιοδικό «Ιστορικά Θέματα», τεύχος 66, Οκτώβριος 2007.

2 weeks in hell Documentary

Λυσίμαχος

1. Βιογραφικά στοιχεία

Ο Λυσίμαχος, γιος του Αγαθοκλή, γεννήθηκε στη Μακεδονία, αλλά η καταγωγή του ήταν από αριστοκρατική οικογένεια της Θεσσαλίας. Ο πατέρας του υπήρξε στενός φίλος του Φιλίππου Β', ενώ ο ίδιος είχε γίνει πολίτης της Πέλλας και ανήκε στη σωματοφυλακή του Αλεξάνδρου Γ' του Μεγάλου.1

Ο Λυσίμαχος απέκτησε τέσσερις συζύγους. Γύρω στο 320 π.Χ. παντρεύτηκε τη Νίκαια, κόρη του Αντιπάτρου και χήρα του Περδίκκα. Απέκτησαν τρία ή τέσσερα παιδιά: τον αγαπημένο του γιο Αγαθοκλή, την Αρσινόη Α', την Ευρυδίκη και πιθανότατα άλλη μία κόρη. Το 311 π.Χ. ζήτησε σε γάμο την Κλεοπάτρα, αδελφή του Μεγάλου Αλεξάνδρου, η οποία όμως αρνήθηκε. Το 302 π.Χ. παντρεύτηκε την Αμάστριδα από την Ηράκλεια Ποντική, κόρη του Οξυάρτη, ανιψιά του Δαρείου και πρώην σύζυγο του Κρατέρου, με την οποία όμως δεν απέκτησε απογόνους.2 Για τον τρίτο γάμο του Λυσιμάχου δεν υπάρχουν πολλά στοιχεία πέραν του ότι η σύζυγός του ήταν από την Οδρυσία και ότι απέκτησαν ένα γιο, τον Αλέξανδρο. Γύρω στο 299 π.Χ. χώρισε την Αμάστριδα και παντρεύτηκε την Αρσινόη Β΄ Φιλάδελφο, κόρη του Πτολεμαίου Α' και της δεύτερης συζύγου του Βερενίκης και αδελφή του Πτολεμαίου Β' Φιλαδέλφου, με την οποία απέκτησε τρεις γιους.3


2. Εδραίωση του Λυσιμάχου

Μετά το θάνατο του Αλεξάνδρου το 323 π.Χ. δόθηκε στο Λυσίμαχο η εποπτεία της Θράκης. Όταν δύο χρόνια αργότερα ξέσπασε ο Α΄ Πόλεμος των Διαδόχων, τάχθηκε στο πλευρό του Αντιπάτρου, του Κρατέρου και του Αντιγόνου Α' Μονοφθάλμου εναντίον του Περδίκκα και του Ευμένη. Η δολοφονία του Περδίκκα, ο θάνατος του Κρατέρου και οι επιτυχημένες προσπάθειες του Ευμένη οδήγησαν στο να ελεγχθεί συναινετικά η δυσάρεστη κατάσταση που είχε δημιουργηθεί στην αυτοκρατορία του Αλεξάνδρου. Η συμφωνία ανάμεσα στους Διαδόχους έλαβε χώρα στον Τριπαράδεισο της βόρειας Συρίας το 321/320 π.Χ. και είχε ως αποτέλεσμα να ενισχυθεί τόσο η θέση του Αντιπάτρου, όσο και του Αντιγόνου. Ο Λυσίμαχος βελτίωσε περισσότερο τις σχέσεις του με τον Αντίπατρο παίρνοντας ως σύζυγο την κόρη του Νίκαια.4

Μετά τη νίκη του Αντιγόνου Α΄ εναντίον του Ευμένη, που σήμανε την κυριαρχία του στην Ασία, ξέσπασε ο Β' Πόλεμος των Διαδόχων. Το 315 π.Χ. ο Λυσίμαχος μαζί με τον Κάσσανδρο και τον Πτολεμαίο Α΄ στράφηκαν εναντίον του Αντιγόνου για να σταματήσουν την επέκτασή του προς τη Μακεδονία. Ο πόλεμος διήρκεσε μέχρι το 311 π.Χ., οπότε ο Αντίγονος σύναψε ειρήνη διατηρώντας τα κυριαρχικά του δικαιώματα στη Μικρά Ασία.5

Το 305/304 π.Χ. ο Λυσίμαχος, ακολουθώντας το παράδειγμα των Αντιγόνου, Πτολεμαίου, Κασσάνδρου και Σελεύκου, υιοθέτησε τον τίτλο του «βασιλέως».6 Ο πόλεμος που είχε πάλι ξεσπάσει ανάμεσα στον Αντίγονο και στους υπόλοιπους Διαδόχους κατέληξε το 301 π.Χ. στη μάχη της Ιψού στη Φρυγία, όπου ο Αντίγονος ηττήθηκε και έχασε τη ζωή του. Κατά τη διαδικασία της αναδιανομής των περιοχών της αυτοκρατορίας του Αλεξάνδρου ο Λυσίμαχος αποκόμισε τα μεγαλύτερα οφέλη, προσθέτοντας στην επικράτειά του τις περιοχές του Αντιγόνου στη Μικρά Ασία έως την οροσειρά του Ταύρου.7

Το 297 π.Χ., μετά το θάνατο του Κασσάνδρου, ξέσπασαν στη Μακεδονία ταραχές ανάμεσα στους γιους του για τη διαδοχή στο θρόνο. Το γεγονός αυτό έδωσε την ευκαιρία στο Λυσίμαχο, στο Δημήτριο Α' Πολιορκητή, γιο του Αντιγόνου, και στον Πύρρο της Ηπείρου να εμπλακούν και να έρθουν αντιμέτωποι για την κατάκτηση του βασιλείου. Ο Λυσίμαχος πρόσφερε καταφύγιο στο γιο του Κασσάνδρου Αντίπατρο Α', όταν αυτός εκδιώχθηκε από τον Πύρρο και πιθανότατα τότε του έδωσε ως σύζυγο την κόρη του Ευρυδίκη. Λίγο αργότερα όμως τον δολοφόνησε και μάλιστα φυλάκισε την ίδια του την κόρη.8

Σε όλη αυτή την περίοδο (297-288 π.Χ.) βρισκόταν σε συνεχή σύγκρουση με το Δημήτριο, ο οποίος, έχοντας καταλάβει το θρόνο της Μακεδονίας, προσπαθούσε να εκμεταλλευτεί τις δυσκολίες που αντιμετώπιζε ο Λυσίμαχος με τους Γέτες του Δρομιχέτη και να εισβάλει στη Θράκη.9 Ο Λυσίμαχος αντέδρασε συμμαχώντας με τον Πύρρο και οι δύο μαζί εισέβαλαν στη Μακεδονία και έδιωξαν το Δημήτριο, που όμως κατόρθωσε να διαφύγει και άρχισε να συγκεντρώνει στρατιωτικές δυνάμεις για να εισβάλει στη Μικρά Ασία. Ο Λυσίμαχος συμμάχησε τότε με το Σέλευκο, τον Πύρρο και τον Πτολεμαίο Α' για να τον εμποδίσουν. Ο Δημήτριος πέρασε στη Μικρά Ασία, αλλά νικήθηκε από το γιο του Λυσιμάχου Αγαθοκλή, το 286 π.Χ., και διέφυγε προς τις περιοχές του Σελεύκου, όπου και αιχμαλωτίστηκε. Το 285/284 π.Χ. ο ίδιος ο Λυσίμαχος απομάκρυνε τον Πύρρο από τη Μακεδονία και επέκτεινε το βασίλειό του έως τη Θεσσαλία.10

3. Το τέλος του Λυσιμάχου

Μέσα σε σαράντα περίπου χρόνια και χωρίς ιδιαίτερες διακρίσεις, τουλάχιστον πριν από την Ιψό, ο Λυσίμαχος εδραίωσε συστηματικά τη δύναμή του πρώτα στη Θράκη και μετά στην Ελλησποντική Φρυγία, τη Μακεδονία και σε ολόκληρη τη Μικρά Ασία. Το 309 π.Χ. ίδρυσε την πρωτεύουσα του κράτους του Λυσιμάχεια στην ευρωπαϊκή πλευρά του Ελλησπόντου.

Το 286 π.Χ. βρισκόταν πλέον στο αποκορύφωμα της δύναμής του. Η ένταση που υπήρχε με το Σέλευκο, ήδη από τα χρόνια μετά την Ιψό, έγινε πιο έντονη. Ο τελευταίος δε δίστασε να εκμεταλλευτεί μια εσωτερική διαμάχη στον οίκο του Λυσιμάχου και τις συνέπειες που είχε αυτή για το κύρος του στις μικρασιατικές πόλεις και εισέβαλε στην περιοχή.

Συγκεκριμένα, το 283/282 π.Χ. ο Λυσίμαχος υποπτεύθηκε το γιο του Αγαθοκλή για συνωμοσία εναντίον του, τον καταδίκασε και τον εκτέλεσε. Σύμφωνα με τις πηγές, ο Αγαθοκλής υπήρξε θύμα σκευωρίας της γυναίκας του Λυσιμάχου Αρσινόης Β΄· εικάζεται ότι η ίδια φοβόταν για τη ζωή της και την τύχη των παιδιών της όταν θα ερχόταν η στιγμή της διαδοχής. Η σύζυγος του Αγαθοκλή Λυσάνδρα, κόρη του Πτολεμαίου Α' από την πρώτη του γυναίκα Ευρυδίκη, κατέφυγε στο Σέλευκο Α' Νικάτορα ζητώντας εκδίκηση. Ορισμένες μικρασιατικές πόλεις που ήταν φίλα προσκείμενες στον Αγαθοκλή, όπως το Πέργαμο, στασίασαν και στράφηκαν στο Σέλευκο ζητώντας του να επέμβει. Η συνάντηση των δύο ανδρών έγινε στο Κορυπέδιο, στη δυτική Μικρά Ασία, το 281 π.Χ. Στη μάχη που ακολούθησε ο Λυσίμαχος σκοτώθηκε. Το σώμα του μεταφέρθηκε στη Θράκη και τάφηκε κοντά στη Λυσιμάχεια.11

4. Νομισματική πολιτική

Ο Λυσίμαχος δε φαίνεται να έκοψε νομίσματα πριν από τη μάχη της Ιψού, εκτός από μια σειρά τετρόβολα που εκδόθηκε στη Λυσιμάχεια. Μετά την προσάρτηση της Μικράς Ασίας συνέχισε να κόβει δραχμές με τους τύπους και το όνομα του Αλεξάνδρου Γ' στη Λυσιμάχεια, τη Λάμψακο, την Άβυδο, την Τέω, την Κολοφώνα και τη Μαγνησία. Γύρω στο 299-296 π.Χ. οι ίδιες πόλεις άρχισαν να κόβουν δραχμές με το βασιλικό τίτλο του Λυσιμάχου (ΒΑΣΙΛΕΩΣ ΛΥΣΙΜΑΧΟΥ).

Το 297/296 π.Χ. εισήγαγε ένα νέο νόμισμα στον αττικό σταθμητικό κανόνα, τους λεγόμενους «λυσιμάχους». Ο εμπροσθότυπος απεικονίζει την κεφαλή του θεοποιημένου Αλεξάνδρου και ο οπισθότυπος την Αθηνά Νικηφόρο. Αντίθετα με το Δημήτριο Α' και τον Πτολεμαίο Α', ο Λυσίμαχος απέφυγε να βάλει το πορτρέτο του στα νομίσματά του, ωστόσο διατήρησε το όνομα και τον τίτλο του στον οπισθότυπο. Τα νομίσματα αυτά κόπηκαν σε αρκετές πόλεις της επικράτειάς του, όπως η Λυσιμάχεια, η Λάμψακος, η Άβυδος, οι Σάρδεις και η Κολοφών. Σε αυτές προστέθηκαν η Έφεσος και η Μίλητος μετά το 294 π.Χ., η Αμφίπολη το 288 π.Χ., η Σμύρνη το 287 π.Χ. και η Πέλλα το 285 π.Χ.12 Ο θάνατος του Λυσιμάχου στο Κορυπέδιο δε σταμάτησε την παραγωγή των νομισμάτων με τους τύπους και το όνομά του. Οι λυσίμαχοι εκδίδονταν σε όλη τη διάρκεια του 3ου αι. π.Χ. από διάφορα νομισματοκοπεία, με σημαντικότερο εκείνο του Βυζαντίου. Ήταν τόσο δημοφιλείς, όσο και οι μεταθανάτιες κοπές του Αλεξάνδρου, ένα νόμισμα πολιτικά ουδέτερο και αποδεκτό σε ολόκληρο τον ελληνιστικό κόσμο.13

5. Οι μικρασιατικές πόλεις

Η γενικότερη στάση του Λυσιμάχου απέναντι στις πόλεις της Μικράς Ασίας δεν παρουσιάζει ιδιαίτερες καινοτομίες. Υιοθέτησε κατά βάση την πολιτική του Κασσάνδρου και του Αντιγόνου Α'. Δεν υπάρχουν ξεκάθαρες ενδείξεις ότι ήταν περισσότερο αυστηρός από τον Αντίγονο Α' ή το Δημήτριο Α'. Οι πόλεις ήταν κατ’ ουσίαν υποτελείς και όχι σύμμαχες του κάθε ηγεμόνα.
Ο Λυσίμαχος έλεγχε την Ιωνική Συμμαχία μέσω ενός στρατηγού του. Επέβαλε φόρους σε κάθε παραγωγική δραστηριότητα και υποστήριξε τυραννικά καθεστώτα στη Σάμο, στην Ηράκλεια Ποντική και ίσως στην Πριήνη, στο Ίλιον και στη Νίσυρο.14

Ο Λυσίμαχος συνέχισε, και σε ορισμένες περιπτώσεις ολοκλήρωσε, συνοικισμούς τους οποίους είχε ξεκινήσει ο Αντίγονος Α', όπως στη Σμύρνη, όπου μετακίνησε τους κατοίκους των γύρω οικισμών στο αστικό κέντρο ιδρύοντας τη Νέα Σμύρνη.15 Χαρακτηριστικό της πολιτικής του ήταν η μετονομασία πόλεων. Έτσι, άλλαξε το όνομα της Αντιγονείας Βιθυναϊκής σε Νίκαια, της Εφέσου σε Αρσινόεια και της Σμύρνης σε Ευρυδίκεια. Οι νέες ονομασίες στις δύο τελευταίες περιπτώσεις δεν επικράτησαν μετά το θάνατό του. Η Νίκαια όμως διατήρησε το νέο της όνομα και εξελίχθηκε σε σημαντικό κέντρο του ελληνιστικού και ρωμαϊκού κόσμου. Ο Λυσίμαχος δεν ίδρυσε σημαντικές πόλεις με εξαίρεση την πρωτεύουσα Λυσιμάχεια στη Θράκη. Η ίδρυσή της είχε ως αποτέλεσμα να μετατραπεί σε χωριό η πόλη της Καρδίας, τους κατοίκους της οποίας μετέφερε στη Λυσιμάχεια.16

6. Έφεσος

Το 302 π.Χ., κατά τη διάρκεια της εκστρατείας στη Μικρά Ασία, ο στρατηγός του Λυσιμάχου Πρεπέλαος κατέλαβε το Αδραμύττιο, την Τέω, την Κολοφώνα και την Έφεσο, μια εξαιρετικά σημαντική ναυτική βάση των Αντιγονιδών.17 Ο Λυσίμαχος εξολόθρευσε τη φρουρά της πόλης και κατέστρεψε το στόλο της. Αν και η Έφεσος αντιστάθηκε, δεν υπέστη οικονομικές κυρώσεις, όπως άλλες πόλεις που έχασαν το προνόμιο της μη καταβολής φόρου. Θεωρητικά παρέμεινε ελεύθερη και διατήρησε το αφορολόγητο καθεστώς του ναού της Αρτέμιδος.18 Λίγους μήνες αργότερα ωστόσο την ανακατέλαβε ο Δημήτριος Α'.

Το 294 π.Χ. η πόλη, όπως και η Πριήνη, πέρασε ξανά στην κατοχή του Λυσιμάχου, που αποφάσισε να την επανιδρύσει.19 Η πόλη μεταφέρθηκε πιο κοντά στη θάλασσα και ο πληθυσμός της ενισχύθηκε με κατοίκους άλλων πόλεων, όπως της Κολοφώνας και της Λεβέδου. Η διαδικασία επανίδρυσης της Εφέσου ολοκληρώθηκε το 289/288 π.Χ. Η πόλη εξελίχθηκε σε ισχυρό εμπορικό κέντρο και πιθανότατα λειτουργούσε ως μία από τις έδρες του Λυσιμάχου στην Ασία.20 Κατά τη διάρκεια της εκστρατείας του Δημητρίου στη Μικρά Ασία το 286/285 π.Χ. καταλήφθηκε από το στρατηγό του Αινετό. Στη συνέχεια όμως με τη βοήθεια πειρατών ο στρατηγός του Λυσιμάχου Λύκος την κατέλαβε εκ νέου.21

Με το νέο της όνομα Αρσινόεια η Έφεσος εμφανίζεται σε επιγραφές και εκδίδει νομίσματα.22 Αν και η ονομασία δεν επιβίωσε μετά το θάνατο του Λυσιμάχου, φαίνεται ότι η πολιτική εύνοιας που ακολούθησε αναφορικά με την πόλη διατηρήθηκε στη συνείδηση των κατοίκων της, αν κρίνει κανείς από την αναβίωση της λατρείας του στους Αυτοκρατορικούς χρόνους.23
1. Ogden, D., Polygamy, Prostitutes and Death. The Hellenistic Dynasties (London 1999), σελ. 57· Lund, H.S., Lysimachus. A Study in Early Hellenistic Kingship (London 1992), σελ. 2-3.

2. Ogden, D., Polygamy, Prostitutes and Death. The Hellenistic Dynasties (London 1999), σελ. 57-58.

3. Ogden, D., Polygamy, Prostitutes and Death. The Hellenistic Dynasties (London 1999), σελ. 59· Lund, H.S., Lysimachus. A Study in Early Hellenistic Kingship (London 1992), σελ. 186-191.

4. Gerhke, H.-J., Ιστορία του Ελληνιστικού Κόσμου, μτφρ. Χανιώτης, A. (Αθήνα 2000), σελ. 62· Lund, H.S., Lysimachus. A Study in Early Hellenistic Kingship (London 1992), σελ. 54.

5. Lund, H.S., Lysimachus. A Study in Early Hellenistic Kingship (London 1992), σελ. 60-62.

6. Lund, H.S., Lysimachus. A Study in Early Hellenistic Kingship (London 1992), σελ. 156-158.

7. Gerhke, H.-J., Ιστορία του Ελληνιστικού Κόσμου, μτφρ. Χανιώτης, A. (Αθήνα 2000), σελ. 71· Lund, H.S., Lysimachus. A Study in Early Hellenistic Kingship (London 1992), σελ. 77-79.

8. Ogden, D., Polygamy, Prostitutes and Death. The Hellenistic Dynasties (London 1999), σελ. 55.

9. Lund, H.S., Lysimachus. A Study in Early Hellenistic Kingship (London 1992), σελ. 95.

10. Lund, H.S., Lysimachus. A Study in Early Hellenistic Kingship (London 1992), σελ. 98-100.

11. Gerhke, H.-J., Ιστορία του Ελληνιστικού Κόσμου, μτφρ. Χανιώτης, A. (Αθήνα 2000), σελ. 74· Lund, H.S., Lysimachus. Α Study in Early Hellenistic Kingship (London 1992), σελ. 199-206.

12. Mørkholm, O., Early Hellenistic Coinage from the Accession of Alexander to the Peace of Apamea (336-186 BC) (Cambridge 1991), σελ. 81-82.

13. Mørkholm, O., Early Hellenistic Coinage from the Accession of Alexander to the Peace of Apamea (336-186 BC) (Cambridge 1991), σελ. 145-147.

14. Lund, H.S., Lysimachus. A Study in Early Hellenistic Kingship (London 1992), σελ. 92, 118-119 και 127.

15. Walbank, F.W., The Hellenistic World 3 (London 1992), σελ. 152· Billows, R.A., Antigonos the One-Eyed and the Creation of the Hellenistic State (Berkeley – Los Angeles – London 1990), σελ. 213.

16. Lund, H.S., Lysimachus. A Study in Early Hellenistic Kingship (London 1992), σελ. 175-176· Billows, R.A., Antigonos the One-Eyed and the Creation of the Hellenistic State (Berkeley – Los Angeles – London 1990), σελ. 305.

17. Lund, H.S., Lysimachus. A Study in Early Hellenistic Kingship (London 1992), σελ. 71-72.

18. Lund, H.S., Lysimachus. A Study in Early Hellenistic Kingship (London 1992), σελ. 118-119.

19. Lund, H.S., Lysimachus. A Study in Early Hellenistic Kingship (London 1992), σελ. 125 και 238, αρ. 64-66.

20. Lund, H.S., Lysimachus. A Study in Early Hellenistic Kingship (London 1992), σελ. 177.

21. Lund, H.S., Lysimachus. A Study in Early Hellenistic Kingship (London 1992), σελ. 102-103.

22. Lund, H.S., Lysimachus. A Study in Early Hellenistic Kingship (London 1992), σελ. 92 και 229, αρ. 40· Billows, R.A., Antigonos the One-Eyed and the Creation of the Hellenistic State (Berkeley – Los Angeles – London 1990), σελ. 305.

23. Lund, H.S., Lysimachus. A Study in Early Hellenistic Kingship (London 1992), σελ. 176.

Συγγραφή : Δημητριάδου Δάφνη (12/3/2003)
Για παραπομπή: Δημητριάδου Δάφνη, «Λυσίμαχος», 2003,
Εγκυκλοπαίδεια Μείζονος Ελληνισμού, Μ. Ασία

Δημοσιογραφικές απάτες

Είναι πραγματικά αξιοθαύμαστος ο τρόπος με τον οποίο ο αστικός τύπος "ψήνει" τον λαό για να τον προετοιμάσει ώστε να αποδεχτεί ευκολώτερα τις επιλογές τής πολιτικής εξουσίας. Και οφείλουμε να παραδεχτούμε ότι κάνει πολύ καλά την δουλειά του, αφού έχει καταφέρει να στηρίξει τον δικομματισμό παρ' ότι η συντριπτική πλειοψηφία των ψηφοφόρων δεν ανήκει ταξικά στα δυο μεγάλα κόμματα.

Σήμερα θα προσπαθήσω να κάνω μια ανατομία ενός από τα κόλπα που μεταχειρίζεται η εξωνημένη δημοσιογραφία για να πετυχαίνει τον σκοπό της. Ας δούμε, λοιπόν, βήμα-βήμα πώς προσπαθεί η προχτεσινή "Ημερησία" (του συγκροτήματος Μπόμπολα) να "φυτέψει" στον αναγνώστη το γνωστό παραμύθι της "φουκαριάρας" κυβέρνησης που πιέζεται αφόρητα από την "κακή" τρόικα:

Πρώτο βήμα: Με το που παίρνεις την εφημερίδα στα χέρια, σου βγάζει τα μάτια ο κεντρικός τίτλος: "Θέλετε λεφτά; Πουλήστε". Ο ευθύς λόγος είναι σοφά επιλεγμένος, αφού σχεδόν ακούς με τ' αφτιά σου τους τροϊκανούς να ουρλιάζουν. Για να μη σου μείνει καμμιά αμφιβολία, έρχεται και ο υπέρτιτλος με κεφαλαία: "Τελεσίγραφο της τρόικας για αποκρατικοποιήσεις - ακίνητη περιουσία". Τώρα πλέον δεν έχεις καμμιά αμφιβολία. Σιγουρεύεσαι ότι αγριέψαν οι ΔουΝουΤάδες και χτύπησαν το χέρι στο τραπέζι. Αλλοίμονό μας!

Κι έτσι όπως έχεις αρχίσει να θολώνεις, έρχεται ο δημοσιογράφος να σου εξηγήσει με τον υπότιτλο: "Η πρόοδος των ιδιωτικοποιήσεων θα κρίνει στο εξής την εκταμίευση των δόσεων του δανείου των 110 δισ.". Κατάλαβες, κακόμοιρε αναγνώστη; Σφίξανε τα γάλατα. Δεν πρόκειται να πάρουμε δεκάρα πλέον αν δεν αρχίσουμε να ξεπουλάμε. Και για να πάρεις μια ιδέα για το τι περίπου έρχεται, φροντίζει η καλή εφημερίδα να βάλει ένα πλαισιάκι: "Ολική αποχώρηση του Δημοσίου από ΟΠΑΠ και Ελ.Βενιζέλος".

Η πρώτη ματιά στην εφημερίδα τελείωσε, αναγνώστη μου. Άκουσες τους τροϊκανούς να σκούζουν από τα νεύρα τους και τους είδες να σου κουνάνε το δάχτυλο στην μούρη, προειδοποιώντας σε ότι πρέπει να βγάλεις τα πάντα στο σφυρί αν θες να επιβιώσεις. Είναι, λοιπόν, λογικό να ανατρέξεις στις μέσα σελίδες για να διαβάσεις περισσότερες λεπτομέρειες. Εκεί σου την έχουν στημένη οι δημοσιογράφοι για να σε αποτελειώσουν...

Δεύτερο βήμα: Στην σελίδα 4 επαναλαμβάνεται ο κεντρικός υπέρτιτλος ως κανονικός τίτλος: "Τελεσίγραφο της τρόικας για αποκρατικοποιήσεις και ακίνητη περιουσία". Ψάχνεις και συ να βρεις το τελεσίγραφο για να το διαβάσεις αλλά...τζίφος! Το μόνο που βρίσκεις είναι το εξής απολαυστικό:


"Δεν καταλαβαίνω γιατί αντιδρούν κάποιοι υπουργοί. Δεν ξέρουν ότι με χρέος 350 δισ. ευρώ όλη η περιουσία του ελληνικού δημοσίου είναι υποθηκευμένη; Tουλάχιστον να την αξιοποιήσετε», δηλώνει χαρακτηριστικά στην «H» υψηλόβαθμο στέλεχος της τρόικας που παρακολουθεί εκ του σύνεγγυς τις εξελίξεις στην Aθήνα. Mάλιστα, σύμφωνα με πληροφορίες, το ΔNT από τις Ηνωμένες Πολιτείες αλλά και από την Aθήνα, προσπαθεί εδώ και καιρό να κατανοήσει και να διακριβώσει τι ακριβώς σκοπεύει να κάνει η κυβέρνηση στο «μέτωπο» των αποκρατικοποιήσεων, τι ακριβώς σχεδιάζει να αποκρατικοποιήσει και με ποιες διαδικασίες έχοντας διαμηνύσει σε όλους τους τόνους την κρισιμότητα των επικείμενων αποφάσεων για τις αγορές. Tαυτόχρονα, πληροφορίες θέλουν εκπροσώπους του Tαμείου να εκφράζουν δυσαρέσκεια για ορισμένους χειρισμούς, αλλά και για την κωλυσιεργία στη λήψη αποφάσεων εξαιτίας των αντιδράσεων συγκεκριμένων υπουργών, ενώ τουλάχιστον έως τα μέσα της εβδομάδας φέρονται να μην είχαν επαρκή εικόνα για το πού καταλήγει τελικά η κυβέρνηση."

Προσέξτε τις υπογραμμισμένες φράσεις! Ούτε συγκεκριμένα ονόματα τροϊκανών, ούτε επίσημα έγγραφα αλλά σκέτη φημολογία: κάποιο υψηλόβαθμο στέλεχος... σύμφωνα με πληροφορίες... πληροφορίες θέλουν εκπροσώπους να δυσαρεστούνται... Παπαριές με ρίγανη! Το "κάπου πήγα, κάποιον είδα, κάτι μου είπε να σας πω" έγινε δημοσιογραφία και συ ο μαλάκας κόντεψες να μουρλαθείς από ένα τελεσίγραφο που βρίσκεται στο μυαλό των συντακτών της φυλλάδας! 

Τρίτο βήμα: Αν δεν έχεις καταλάβει ακόμη, αναγνώστη μου, το βρόμικο παιχνίδι της εφημερίδας, τότε δεν θα καταλάβεις ότι η ίδια η εφημερίδα ξεμπροστιάζεται με το κείμενο που παραθέτει στο πάνω μέρος της σελίδας και θα παγιδευτείς χειρότερα: "H «HτΣ» αποκαλύπτει σήμερα το σχέδιο των αποκρατικοποιήσεων της επόμενης πενταετίας, τουλάχιστον όπως το εισηγήθηκε το υπουργείο Oικονομικών στο Yπουργικό Συμβούλιο, με το χρόνο πλέον να μετρά αντίστροφα για τη λήψη των τελικών αποφάσεων, από τον ίδιο τον πρωθυπουργό κ. Γ. Παπανδρέου..." Είναι η τελευταία σου ευκαιρία να ξυπνήσεις, αναγνώστη μου: το σχέδιο του ξεπουλήματος δεν προτάθηκε από καμμία τρόικα αλλά αποτελεί κυβερνητική επιλογή.

Τέταρτο βήμα: Αν δεν έχεις ήδη πετάξει την εφημερίδα από τα χέρια σου,αναγνώστη μου, στην επόμενη σελίδα σε περιμένει το ζουμί της υπόθεσης. Το δημοσίευμα έχει τίτλο "Πουλήστε για να βγουν τα νούμερα". Οι τροϊκανοί φωνάζουν πάλι; Όχι, βέβαια! Για πρόσεξε τον υπέρτιτλο: "Παράγοντες της αγοράς για τα ακίνητα του Δημοσίου"! Και στο πάνω μέρος της σελίδας: "Τις μαζικές πωλήσεις ακινήτων του Δημοσίου προτείνουν οι ειδικοί της αγοράς προκειμένου να βγουν τα νούμερα που έχει θέσει η κυβέρνηση..." Ωραίο το καλλιτεχνικό ψευδώνυμο "παράγοντες της αγοράς", έτσι; Αν λέγαμε "κεφαλαιοκράτες", "πλουτοκράτες", "μεγαλοεργολάβοι" κλπ θα χτύπαγε άσχημα στ΄αφτί.

Έδεσε το γλυκό! Φορτώσαμε στο -ανύπαρκτο- τελεσίγραφο της τρόικας την κυβερνητική επιλογή για ξεπούλημα της κρατικής περιουσίας και σε ψήσαμε ότι η αγορά όχι μόνο βλέπει ως μόνη λύση στο οικονομικό πρόβλημα της χώρας αυτό το ξεπούλημα αλλά υποδεικνύει κιόλας στην κυβέρνηση να επιταχύνει τις σχετικές διαδικασίες.

Αδέσμευτοι δημοσιογράφοι που ενημερώνουν σωστά τον πολίτη... Φτύστε τους! Κι αυτούς και τις φυλλάδες τους!

[Πηγή]